Бедолах – мис къокъулы чам сакъызы.
Хиддекель; Фират – Тигр ве Евфрат озенлери.
Къ. еуд. «иша» – «апай», «иш» – «акъай» демектир.
1Cor.15.45
Gen.3.22
1Sam.15.7
Gen.10.11-Gen.10.12
Gen.15.12
Matt.19.5

Башланув

«Теврат» серлевасы Мукъаддес Китапнынъ биринджи беш китапларына аит. Бу китаплар еудийлерде башта «Къанун» манасыны ташыгъан Тора (Теврат) я да Мусанынъ Китабы деп адлангъан бир китапны теркип эте эдилер. Бу китапларда Исраиль халкъы пейда олгъаны ве Алла оларгъа васиет бергени акъкъында икяе этиле. Къадимий еудийлерде Мусанынъ бу бирлешкен эсерининъ беш болюги эр болюкнинъ башында кельген сёзлернен адлана эди. Амма сонъундан Мусанынъ эр китабы озь мундериджесине коре адланды: Башланув, Чыкъыш, Левийлилер, Сайылар ве Къануннынъ текрары.
Мукъаддес Китапнынъ энъ биринджи китабы къадимий еудий тилинде «Башта» деп адлана, бизим тилимизде исе – «Башланув».
Бу китапнынъ биринджи он бир бабы – бутюн дюньянынъ тарихына кириштир. Алла бу дюньяны ве адамны яратты, амма адам Алланен берабер яшамагъа истемеди, озь ёлуны озю сайлады. Шунынъ ичюн инсаниетнинъ тарихы энъ башындан джинаетлерге ойле толу олды ки, Алла инсаниетни къырып ташламагъа истеди. Ялынъыз инсафлы Нухнынъ къорантасы къала, ондан да янъы адам несили асыл ола.
12-нджи бабдан башлап, Алла сайлагъан адамлар акъкъында икяе башлай. Оларнынъ ярдымынен Алла инсаниетке къуртулышкъа алып баргъан ёлны ачмагъа истеди. Еудий халкъынынъ несиль башлыкълары олгъан Ибраим, Исхакъ, Якъуп ве онынъ он эки огълу акъкъындаки икяеде биз Алланынъ Озь халкъына берген ваделерини тапамыз: эвлятлары чокъ сайылы оладжакъ, олар Алла ваде эткен топракъта ерлешеджеклер ве бутюн инсаниетке акъикъатны ачаджакълар. Олар мукеммель адамлар дегиль эдилер – олар гунакяр олып, чокъ етишмемезликлерге малик олдылар. Амма, онъа бакъмадан, Алланынъ чагъырувына иман иле джевап берип, Онынъ эмирлерине бойсундылар.
Алла дюньяны алты кунь ичинде ярата (1–2 б.). Биринджи адамлар, Адем ве Ава, гуна къазанып, Эдем багъчасыны терк этмеге меджбурлар (3 б.). Хаин Хабильни ольдюре. Адамлар ер юзюнде даркъалалар (4–5 б.). Нух сандыкъ къура. Алла ер юзюни бутюн дюнья сув ташкъынынен джезалай. Нух озь къорантасынен ве чешит тюрлю айванларнен сандыкъта джанларыны къуртара (6–8 б.). Алла Нух ве онынъ эвлятларына васиет бере (9–10 б.). Вавилон къуллесининъ къурулувы. Тиллернинъ болюнюви ве адамларнынъ бундан сонъ ер юзюнде ерлешюви (11 б.). Алла Ибрамны Ханаан топрагъына чагъыра, эвлятларыны ве оларнынъ вастасынен ер юзюндеки бутюн адамларгъа берекетли багъышламагъа сёз бере (12 б.). Лут ве Ибрам (13 б.). Ибрамнынъ Мелкиседекнен корюшюви (14 б.). Алла Ибрамгъа васиет бере (15 б.). Исмаил – Ибрамнынъ Хагъардан олгъан огълу (16 б.). Сюннет – васиетнинъ бельгиси. Алла Ибраимге онынъ Сареден огълу оладжагъына сёз бере (17 б.). Ибраимнинъ учь акъайнен корюшюви. Содом ве Гомора (18–19 б.). Саре ичюн олгъан Ибраим ве Авимелекнинъ давасы (20 б.). Ибраимнинъ огълу Исхакънынъ догъулувы. Алла, Ибраим озь огълуны къурбан чалсын деп, онъа риджа эте (21–22 б.). Саренинъ олюми (23 б.). Исхакъ Рефикъагъа эвлене (24 б.). Ибраимнинъ эвлятлары. Исав ве Якъуп (ангисини Алла Исраиль деп адландыра) – Исхакънынъ огъуллары. Исав озюнинъ биринджи догъгъан акъкъыны Якъупкъа сата (25 б.). Рефикъа ичюн олгъан Исхакъ ве Авимелекнинъ давасы (26 б.). Якъуп ялан ёлунен бабасы Исхакънынъ багъышлавыны ала (27 б.). Якъуп ве онынъ эки апайы: Рахель ве Леа. Якъупнынъ он эки огълу – Исраильнинъ он эки къабилесининъ башлыкълары (28–30 б.). Якъуп Лаванны къалдырып, Ханаангъа къайта. Якъупнынъ агъасы Исавнен корюшюви (31–33 б.). Дина – Якъупнынъ къызы (34 б.). Алла Якъупны багъышлай (35 б.). Исавнынъ эвлятлары (36 б.). Якъупнынъ огъуллары озь къардашыны Юсуфны къуллукъкъа саталар (37 б.). Юсуфнынъ агъасы Ехуда (38 б.). Юсуф Мысырда. Юсуф Потифаргъа хызмет эте. Юсуфны апске алалар. Юсуф эсирлернинъ ве фыравуннынъ тюшлерини тарифлей (39–41 б.). Бутюн ер юзюнде ачлыкъ. Юсуфнынъ агъалары Мысыргъа отьмек алмакъ ичюн келелер. Якъупнынъ къорантасы Мысыргъа коче (42–48 б.). Якъуп озь огъулларыны багъышлай. Якъупнынъ олюми (49–50 б.).


Мукъаддес Китап
http://ibt.org.ru/bible
Мукъаддес Китап (къырымтатар тилинде) ISBN 978-5-93943-218-4 Мукъаддес Китап къырымтатар тилинде


Creative Commons: by-nd: © Institute for Bible Translation; This work is licensed under the Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License. To view a copy of this license, visit http://creativecommons.org/licenses/by-nd/4.0/.

Институт перевода Библии
Институт перевода Библии, 101000 Москва, Главпочтамт, а/я 360
ibt_inform@ibt.org.ru
back
close
:
prev / next
Бойле этип, коклер ве ер, ве яратмаларнынъ бутюн сафы ясалды.
Единджи кунюне Алла Озюнинъ япкъан ишлерини битирген эди. Единджи куню О, Озюнинъ япкъан эписи ишлеринден раатланды. Бу куню Алла Озю яраткъан ве япкъан эписи ишлеринден раатлангъаны ичюн, О, единджи кунни багъышлады ве мукъаддес этип айырды.

Эдем багъчасы

Мына, кокнинъ ве ернинъ яратылгъан вакътында оларнынъ несили.
РАББИ-Тааля ер юзю ве кокни яраткъанда,
ер юзюнде не бир тарла чалысы, не бир тарла оту бар эди. РАББИ-Тааля ер юзюне ягъмур даа ягъдырмагъан эди, ве топракъны бакъмакъ ве ишлемек ичюн адамлар ёкъ эди. Ялынъыз ер ичинден чыкъкъан дерья ер юзюни сувгъа тойдура эди.
РАББИ-Тааля топракъ тозундан адамны яратып, бурнунынъ тешиклерине яшайыш нефесини уфюрип киргизди, ве адам тири джан олды.
РАББИ-Тааля шаркъта олгъан Эдемде багъча осьтюрип, Озю яраткъан адамны анда ерлештирди. Багъчада РАББИ-Тааля козьге гузель ве ашкъа ляйыкъ чешит тюрлю махсуллары олгъан тереклерни осьтюрди. Багъчанынъ ортасында омюр терегини ве яхшылыкънен яманлыкъны айырып таныткъан терекни де сачты.
Эдемден дерья акъып чыкъа ве багъчаны сувгъа тойдура эди. Бу дерья дёрт озенге болюне эди.
Олардан бири Пишон деп адлана. О, алтыны олгъан Хавила мемлекетининъ четинден айланып акъа. О мемлекеттеки алтын яхшыдыр. Анда даа бедолах ве шохам деген къыйметли ташлар бардыр. Экинджи озен – Гихон. О, Хуш мемлекети бою акъа. Учюнджи озеннинъ ады – Хиддекель. О, Ашшурнынъ шаркъ тарафына акъа. Дёртюнджи озен – Фират. Эдем багъчасынынъ топрагъыны бакъып-ишлеп, сакълап-къорчаламакъ ичюн, РАББИ-Тааля адамны алып, Эдем багъчасына ерлештирди.
РАББИ-Тааля адамгъа:
– Багъчада олгъан эр бир терегининъ махсулыны ашамакъ мумкюнсинъ.
Лякин яхшылыкънен яманлыкъны айырып таныткъан теректен ашамакъны Мен санъа ясакъ этем. Шу теректен махсул ашагъан куню оледжексинъ, – деп эмир этти.
Сонъ РАББИ-Тааля Озь-Озюне:
– Адамгъа янъгъызлыкъ ярашмаз. Мен онъа келишкен бир ярдымджы яратайым, – деди.
РАББИ-Тааля чешит тюрлю айванларны ве къушларны топракътан яратып, адам оларгъа насыл адлар къояджагъыны бакъмакъ ичюн, онынъ алдына кетирди; адам айванларгъа насыл ад берген олса, оларнынъ ады ойле де къалсын.
Адам бутюн эв айванларына, бутюн кок къушларына, бутюн кийик айванларгъа ад къойды. Амма оларнынъ арасындан озюне келишкен ярдымджы тапалмады.
О вакъыт РАББИ-Тааля адамны къатты юкъугъа далдырып, къабургъаларынынъ бирини алды ве о ерни вуджутнен къапатты.
Шу къабургъадан РАББИ-Тааля къадынны яратты ве адам алдына кетирди. Адам:
– Бу, меним кемигимден къопкъан кемиктир, джан-джигеримден къопкъан парчамдыр. О, акъайдан алынгъаны ичюн, апай деп адланаджакъ, – деди.
Шу себептен акъай, ана-бабасыны къалдырып, апайына япыша, ве олар бир вуджут олалар.
Олар экиси: эм Адем, эм онынъ апайы чыплакъ олсалар да, утанмай эдилер.
prev / next